هشدار وزیر فرهنگ درباره کتاب نخواندن

به گزارش اسرار، همزمان با آغاز سی‌وسومین هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران، شنبه ۲۴ آبان‌ ۱۴۰۴، آیین گرامیداشت روز «کتاب، کتابخوانی و کتابدار» و معرفی برگزیدگان نخستین دوره «هم‌خوان؛ نشان کتابخانه عمومی ایران» با حضور و سخنرانی مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور، در تالار وحدت برگزار شد.
سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در آیین گرامیداشت روز «کتاب، کتابخوانی و کتابدار»، یاد علامه طباطبایی را گرامی داشت و گفت: با تلاش سفیر ایران در یونسکو، بزرگداشت علامه طباطبایی در سال ۲۰۲۶ در برنامه‌های یونسکو قرار گرفت. او پیشتاز گفت‌وگوهای میان‌فرهنگی بود و علاوه بر مفسر، فقیه، حکیم و عارف بود و به گفت‌وگو باور داشت. علامه طباطبایی با نگارش «روش رئالیسم»، پلی بین فلسفه شرق و غرب برقرار کرد و توان گفت‌وگو را افزایش داد. در گفت‌وگو با هانری کربن، گفت‌وگوهای مربوط به فلسفه غرب، الهیات و اسلام‌شناسی را ارتقا داد. ما بیش از پیش، به گفت‌وگو نیازمندیم و اگر این پل را بازتر کنیم، آینده بشریت را درخشان‌تر خواهیم داد.
او خطاب به رئیس‌جمهور، با اشاره به ناترازی‌های موجود در حوزه مطالعه و کتاب، اظهار کرد: این ناترازی، ملموس به‌نظر نمی‌رسد. اما آثار آن، عمیق، پایدار و گسترده است. در حوزه تولید کتاب، کارنامه خوبی داریم. در شش ماهه اول امسال، ۱۱۹هزار عنوان کتاب که اغلب چاپ اول و تالیفی‌اند، منتشر شده و این آمار، معادل سال قبل است. همچنین ۵ درصد آثار تالیفی و ۸ درصد کتاب‌های چاپ اول، نسبت به سال قبل افزایش داشته است.
صالحی کمتر کتاب خواندن را به‌عنوان هشداری جدی ارزیابی کرد و گفت: در موج دوم پیمایش ارزش‌ها و نگرش‌ها در سال ۱۳۸۲، حدود ۶۳.۵ درصد، به سوالی مبنی بر مطالعه کتاب‌های غیردرسی، پاسخ بله داده بودند. این آمار در موج سوم در سال ۱۳۹۴ به ۴۱.۴ درصد تقلیل پیدا کرد و در سال ۱۳۹۸ به ۳۲.۸ درصد رسید. کتاب نخواندن، خطری سریع و بنیادین برای یک جامعه است. اگرچه فضای مجازی و شرایط اقتصادی، در این وضعیت اثر دارد، اما نظام حکمرانی کشور نمی‌تواند نسبت به آن بی‌توجه باشد، چون در نهایت، جان‌های افسرده و ذهن‌های خسته خواهد ساخت.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در پایان، با ارائه دو پیشنهاد برای حل این مساله، بیان کرد: ۲۰ میلیون نفر جمعیت زیر ۲۰ سال در فضای آموزشی هستند که می‌توانند، تغییر و تکمیل فرهنگی پیدا کنند. وقتی از مدرسه حرف می‌زنیم، منظور کیفیت آموزشی است. مدرسه تفکربنیاد و مهارت‌محور به کتاب، معلم کتابخوان و جریان کتابی نیاز دارد. اینجاست که بین معاونت فرهنگی وزارت ارشاد، نهاد کتابخانه‌های عمومی و نگاه شما به‌عنوان رئیس‌جمهور، پیوند برقرار می‌شود. ارتقای کیفیت مدارس، با کتاب امکان‌پذیر است. کتاب، تمدن‌ساز است و وقتی نسل جدید با کتاب ارتباط نداشته باشد، ذهنی گسسته پیدا می‌کند.
او ظرفیت‌های نهاد کتابخانه‌های عمومی از منظر فرهنگی و خلق ارزش‌های اقتصادی و اجتماعی را در خدمت دولت خواند و افزود: کالبد کتابخانه، کتاب و کتابدار، سه ضلع اصلی مجموعه نهاد کتابخانه‌های عمومی است و کتابخانه، ضلع موازی مدرسه است. اگر مدرسه و کتابخانه پا به پای هم حرکت کنند، این آزادراه به مقصد می‌رسد.