حق بر محیط زیست سالم؛ قربانی بحران غزه

به گزارش اسرار، «مجید اکبرپور» در یادداشتی با عنوان «حق بر محیط زیست سالم؛ قربانی بحران غزه» نوشت: حمله ۷ اکتبر حماس به مواضع رژیم صهیونیستی و در پی آن حملات گسترده زمینی و هوایی این رژیم به غزه، کلکسیونی از موارد نقض حقوق بشر از سوی این رژیم بوده است و هنوز هم ادامه دارد. ماحصل این حملات دیوانه‌وار، بحران انسانی بی‌سابقه در نوار غزه است که فروپاشی مراقبت‌های بهداشتی، کمبود غذا، آب سالم، دارو و سوخت و قطع برق و ارتباطات را در پی داشته است. این علاوه بر افزون بر ۵۳۰۰۰ کشته فلسطینی است که شامل بیش از ۱۷۰۰۰ کودک می‌شود.
جنایت رژیم صهیونیستی در غزه با تخریب زیرساخت‌های آب آشامیدنی
یکی از حوزه‌های متاثر از این حملات، محیط زیست غزه بوده است که لطمات بسیار جبران‌ناپذیری بر آن وارد شده است. این رژیم دارای سوابق متعدد در بهره‌گیری از این رویکرد در مقابل دشمنانش است. به طور مثال در خصوص مسئله آب که یکی از حوزه‌های مهم زیست ‌محیطی است، رژیم اشغالگر با اتخاذ اقدامات تهاجمی، منابع آبی کرانه باختری، ارتفاعات جولان و … را مورد بهره‌برداری قرار داده است تا از این طریق ساکنان اصلی این سرزمین‌ها را وادار به کوچ کند. این اقدامات نه تنها در سرزمین‌های اشغالی صورت می‌گیرد بلکه حتی کشورهای مجاور را هم شامل می‌شود.
در جنگ غزه نیز این رژیم از این حربه به عنوان یک سلاح موثر برای پیشبرد اهدافش استفاده کرده است. بمباران گسترده غزه در طول ماه‌های بعد از عملیات هفت اکتبر، باعث شده است تا منابع آبی و غذایی غزه به طور عمده تخریب شود. در حالی که عمده فعالیت و منابع غذایی در غزه از طریق صیادی و کشاورزی است، ورود حجم عظیمی از فاضلاب آلوده به دریای مدیترانه سبب شده است تا فعالیت‌های صیادی تحت تاثیر قرار ‌گیرد و حجم صیادی و کیفیت صید آن‌ها به طور قابل‌ملاحظه‌ای کاهش یابد. از طرف دیگر برداشت از آب‌های زیرزمینی غزه توسط اسرائیل باعث شده است تا منابع آبی این منطقه هم به لحاظ حجم و هم به لحاظ کیفیت، افت محسوسی داشته باشد.
طبق گزارش یونیسف در سال ۲۰۱۹، کمتر از ۱۰ درصد مردم غزه به آب آشامیدنی سالم دسترسی داشتند و این آمار به طور قطع در مقطع کنونی بسیار کمتر است چرا که عملاً زیرساخت‌های آبی نابود شده است و محاصره نسبی جای خود را به محاصر کامل داده است. در حوزه کشاورزی نیز جنگ اخیر موجب تخریب حجم عظیمی از اراضی کشاورزی غزه شده است. در واقع هدف قرار دادن یک منطقه کوچک مانند غزه با ده‌ها هزار تن بمب، تنها به منظور از بین بردن امکان حیات در این گستره جغرافیایی است. رویکردی به نام زمین سوخته‌ که به دنبال این است به صورت غیرمستقیم با آلودگی‌ زیست محیطی و جلوگیری از دسترسی به منابع طبیعی و تحت تاثیر قرار دادن منابع آبی و غذایی، موجب کوچ فلسطینی‌ها از این غزه شود.
این امر در حالی است که اهمیت و جایگاه محیط زیست در حوزه حقوق بشر انکارناپذیر است؛ چرا که بدون تردید توجه به محیط زیست، پیش‌شرط تمتع از دیگر حقوق انسانی بوده و بدون در نظر گرفتن محیط زیست انسانی و طبیعی، دسترسی به دیگر حقوق بشر با مشکل مواجه خواهد شد. علاوه بر این حق بر محیط زیست سالم در گستره نسل سوم حقوق بشر، به عنوان مهم‌ترین بستر پیوند حقوق بشر با محیط زیست شناخته می‌شود. این ارتباط پیوسته حقوق بشر و محیط زیست با پیشتیبانی اسنادی همچون اعلامیه استکهلم ۱۹۷۲ و اعلامیه ریو ۱۹۹۵ همراه است که اعلام داشته‌اند هر انسانی، حق آمیخته با تکلیفی را به منظور استفاده از محیط زیست دارد و حمایت قانونی از حقوق بشر به گونه‌ای فزاینده، ابزاری در جهت نیل به حفاظت محیط زیست است.