آیا دولت چهاردهم به داد بورس می رسد؟

تحلیلگران بازار سرمایه عقیده دارند درشرایط فعلی که رقابت انتخاباتی در جریان است، ابهامی به دیگر ابهامات سهامداران افزوده شده است که سرمایه‌گذاری‌های آنها را تحت‌تاثیر قرار داده است. این مساله از آن جهت حائز اهمیت است که کاندیداها رویکردهای متفاوتی نسبت به اقتصاد و بازار سرمایه‌ دارند و اینکه چه کسی در نهایت با انتخاب مردم بر مسند ریاست جمهوری بنشیند تاثیرات متفاوتی نیز خواهد داشت. حال که آینده این انتخابات در حال حاضر مشخص نیست، باعث شده است که سهامداران میزان معاملات خود را تعدیل کرده و با احتیاط بیشتری عمل کنند.
از ابتدای تاسیس بورس، بازار سهام شاهد پنج انتخابات ریاست‌جمهوری بوده‌است. در انتخابات ۸۴، شاخص بورس با افت ۱.۲۴درصدی و در انتخابات ۱۴۰۰ نیز با افت ۲.۲درصدی روبه‌رو بود.در انتخابات ۸۴ احتمال انتخاب محمود احمدی نژاد با دیدگاه‌های غیرمعمول نسبت به بورس، وضعیت بازار را بحرانی کرد، اما سید ابراهیم رئیسی از بورس به عنوان اولویت اول خود یاد کرد. پس از انتخابات نیز، بورس بازدهی ۴۵ درصدی داشت؛ این درحالی است که در اوج انتخابات ۸۸ و حواشی آن، شاخص‌ بورس، رشد ۴.۱۸ درصدی، در انتخابات ۹۲، رشد ۳.۵ درصدی و در انتخابات ۹۶، افزایش ۲.۵۶ درصدی را تجربه کرده بود.
فردین آقابزرگی، کارشناس بازار سرمایه در واکنش به دیدگاه کاندیداها در حوزه بازار سرمایه اظهار داشت: درباره مباحثی که کاندیداها مطرح کردند و مناظراتی که دیدیم، در دو بخش فکر می‌کنم می‌توانیم مسایل را تحلیل کنیم.وی افزود: یک بخشی، ظاهر صحبت‌ها است که انواع و اقسام صحبت‌ها را شاهد بودیم و به نوعی وعده‌هایی داده می‌شود؛ برای مثال ما بلافاصله نقدینگی را کنترل می‌کنیم، تورم را پایین می‌آوریم، سطح معیشت مردم را بهبود می‌دهیم و وضعیت بورس را مجددا احیا می‌کنیم.
این کارشناس بازار سرمایه با بیان این‌که این وعده‌ها را ما هم‌اکنون به صورت ظاهری شاهد هستیم، تصریح کرد: اما روی دیگر سکه این است که ببینیم چه عوامل کلیدی باعث احیای وضعیت اقتصادی و نیز احیای روابط بین‌الملل می‌شود که در نهایت یک ضریب فزاینده‌ای در بهبود وضعیت اقتصاد ایجاد خواهد کرد و می‌توانیم با تمام دنیا ارتباط برقرار کنیم و تحریم‌ها نیز رفع شود.آقابزرگی یادآور شد: این نکات و مسایل برون‌مرزی و رفع تحریم‌ها به زعم مسوولان چه در گذشته و چه در حال حاضر در حداقل است.
وی گفت:موضوع دیگری که من دیدم فقط یکی از کاندیداها درباره آن صحبت کرد و نقطه قوت را در همین‌جا می‌بینم، اشاره ایشان به مشارکت بخش خصوصی، تکریم بخش خصوصی و دعوت از دولت است که در کنار دولت بتوانند توانمندی‌های خودشان را به اجرا در بیاورند.
آقابزرگی تصریح کرد: ما این موضوع را باید به‌عنوان یک نقشه راهبردی و استراتژیک در دستور کار قرار دهیم و وجاهت قانونی هم دارد؛ آن هم با توجه به اصل ۴۴ قانون اساسی مبنی بر کوچک‌سازی دولت، واگذاری امور اقتصادی به بخش خصوصی و ایفای نقش نظارت.آقابزرگی متذکر شد: شهید رییسی هم قبل از انتخابات این نکته را بارها مطرح کرده بود که ما به‌عنوان دولت باید کنار باشیم و بخش خصوصی بیاید به ما ایده دهد و بر همان اساس سیاست‌گذاری کنیم.
این کارشناس اقتصادی همچنین گفت: موضوع بعدی، تمکین و تکلیف دولت به اجرای اصل ۴۴ قانون اساسی است که متاسفانه در دو سه دهه گذشته به طور مرتب به تعویق افتاده و به انجام نرسیده است.آقابزرگی افزود: این یک نقطه ضعف است که رییس دولت، قبل از انتخابات حرف‌هایی بزند که بعد از انتخابات در برابر عمل انجام شده‌ای قرار بگیرد که نیاز باشد بودجه‌اش را سالانه ۲۰ درصد به خاطر پرداخت حقوق‌ها افزایش دهد. با این شرایط ما دوباره وارد همان سیکل باطل می‌شویم که مجددا این صحبت‌ها جامه عمل نخواهد دید.
وی تصریح کرد: این، به یکی از ایرادات و انتقاداتی تبدیل خواهد شد. شاید به شکل و ظاهر منطقی به نظر برسد که صحبت شده باشد، اما در نهایت اجرا نمی‌شود.این کارشناس بازار سرمایه عنوان کرد: بر این اساس من فکر می‌کنم در مورد بورس هم اگر با دقت بیشتری نگاه کنیم، نکات کلیدی این است که ما بتوانیم اصلاحات اساسی در موضوعیت حکمرانی دولت در بازار سرمایه انجام دهیم.
آقابزرگی تاکید کرد: به زعم من در این زمینه باید انقلابی صورت بگیرد و تحول چشم‌گیری داشته باشیم. کاهش دخالت‌های دولت چه در مقام قانون‌گذاری و چه در مقام اجرایی در حوزه اقتصاد، قیمت‌گذاری دستوری، تعیین نرخ بهره، دستکاری قیمت ارز، تعیین قیمت ارز، انتشار اوراق به واسطه کمبود نقدینگی و کسری بودجه، جزو نکاتی است که در دستور کار قرار گیرد.
وی خاطرنشان کرد: یعنی در عین حال که وعده داده می‌شود، به آن‌ها هم عمل شود. یعنی وعده‌ها در بازار سرمایه و بورس ما در عین ارزندگی که در حال حاضر دارد، نمود پیدا کند و بهبود وضعیت را روی حرکت قیمت و شاخص بتوانیم ببینیم.
در همین راستا، هومن عمیدی، کارشناس بازار سرمایه نیز تاکید کرد: متاسفانه کاندیداها شاید به دلیل عدم شناخت از بازار سرمایه، فکر می‌کنند، اهالی این بازار هم مانند بسیاری از حوزه‌های کشور، دچار احساسات و هیجانات خاص می‌شوند و شانس خود را با وعده‌ها و حرف‌های غیرعملیاتی و غیرقابل باور و حتی متاسفانه اغواکننده امتحان می‌کنند.
وی افزود: مشخصا درباره کسانی که در دوره‌های قبل، کاندیدا شده بودند و در همین مرحله قول و وعده‌های عجیب و غریب داده بودند، پوشالی بودن وعده‌ها برای تحلیلگران، فعالان بازار سرمایه، کارشناسان و کسانی که بازار سرمایه را می‌فهمند، مشخص است؛ نمونه آن، آقای قاضی‌زاده هاشمی‌ست که قرار بود سه روزه بورس را به سامان برساند و متاسفانه در دوره سه‌ساله دولت سیزدهم، ایشان که در مسند ریاست مجموعه‌هایی بود که بانک دی را در زیرمجموعه خود داشت، بدترین عملکرد را برجای گذاشت.
عمیدی اضافه کرد: فعالان بازار سرمایه از خود سازمان بورس به‌عنوان رگولاتور و متولی بازار نه تنها گلایه و نسبت به عملکرد این سازمان انتقادات شدیدی دارند، که از این افراد گذشته و عبور کرده‌اند. وی افزود: بازار سرمایه و بورس اکنون در مرحله‌ای از عمق فشار قرار دارد که دیگر متاسفانه با وعده و حرف‌درمانی و کلی‌گویی مشکلات آن قابل حل نیست.
گفتنی است،انتخابات پیش رو می‌تواند تاثیر قابل توجهی بر بازار بورس کشور داشته باشد. یکی از مهم‌ترین عوامل تاثیرگذار در این زمینه، تغییرات احتمالی در سیاست‌های اقتصادی و مالی دولت جدید است. این تغییرات می‌توانند احساسات و انتظارات سرمایه‌گذاران را تحت تاثیر قرار داده و به تغییرات قیمتی در بازار سهام منجر شود.