زمانی که از حضور اتباع خارجی در ایران سخن به میان میآید اغلب مهاجران افغانستانی به ذهن تداعی میشوند حال آن که کشور ما حدود هشت دهه پیش مقصد امواج پناهجویان از لهستان در شرق اروپای جنگزده بود.
پیش از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری چهاردهم انتظار میرفت موضوع مهاجران افغانستانی در مباحث اجتماعی نامزدها و برنامههای آنان در این حوزه مورد توجه قرار گیرد.با وجود حساسیتهای عمومی در این باره و برجستهسازی این موضوع در برخی رسانهها، نه در میزگردها و نه مناظرات تلویزیونی، سیاست نامزدها در قبال مهاجران افغانستانی مورد پرسش قرار نگرفت و وعدهها به چند توئیت و اظهارنظر کوتاه آن هم از سوی برخی کاندیداها محدود بود.با فرونشستن تب و تاب انتخاباتی، مسائل مربوط به مهاجران غیرقانونی بار دیگر در طیفی از رسانهها مورد توجه قرار گرفت. اوج این ماجراها مربوط به گم شدن کودکی سه ساله به نام آرین در اوایل تیرماه بود که اعلام شد دو نفر از اتباع در جنوب پایتخت وی را ربوده و ۱۹ روز پیش خود نگه داشتهاندنامزدهای انتخابات ریاست جمهوری درباره مهاجران غیرمجاز چه گفتند؟«محمدباقر قالیباف» در میان نامزدها بیشترین توجه را به این مساله نشان داد و در صفحه مجازی خود نوشت: چارهجویی قاطعانه برای حل مساله چندبعدی اتباع بیگانه غیرمجاز از دغدغههای مهم مردم است. بیعملی در این خصوص به ابعاد امنیتی، اقتصادی و اجتماعی آن دامن میزند. بر این موضوع اشراف کامل داشته و داریم و در دولت بعد نگرانیهای مردم را رفع خواهیم کرد.وی همچنین در دومین مناظره تلویزیونی اظهار داشت: امروز اتباع غیرمجاز آسیبهای اجتماعی جدی ایجاد کردهاند و آسیبهایی مانند مواد مخدر، اشتغال و طلاق ریشه در شرق کشور دارد. بنده با تجربهای که در پلیس داشتم و در آسیبهای اجتماعی در شهرداری باید بگویم که ما باید مرز شرقی را در مرز پاکستان و افغانستان به طور کامل دیوارهای بگذاریم و امنیت آنجا را برقرار کنیم.«مسعود پزشکیان» دیگر نامزدی بود که در این باره اظهارنظر کرد و سیاستی سهبندی را وعده داد: دولت من انشالله سه اقدام همزمان در رابطه با مهاجرین افغانستانی را پیش میبرد؛
۱.انسداد کامل مرزها و جلوگیری از مهاجرت بیشتر که مسئولیت محوری به وزارت کشور خواهد بود.
۲.ساماندهی مهاجرین موجود. نباید انکار کرد که تعداد زیادی از برادران افغان نقش موثری در اقتصاد ایران دارند یا در جنگ تحمیلی و … فداکاری کردهاند ولی حضور آنها در ایران باید ساماندهی شده و با انضباط باشد.(وظیفه وزارت کشور و وزارت اطلاعات)
۳.مذاکره با کشورهای اروپایی برای پذیرش بخشی از مهاجرین (و یا حداقل تقبل هزینههای حضور آنان در ایران). غرب باید مسئولیت آنچه در افغانستان انجام داده و منجر به مهاجرت میلیونها افغانستانی شده است را بپذیرد. دلیلی ندارد که مردم ایران هزینه سیاستهای غلط دیگران را بپردازند.
موج تازه نگرانیها از حضور اتباع غیرقانونی در کشور
با فرونشستن تب و تاب انتخاباتی، مسائل مربوط به مهاجران افغانستانی بار دیگر در طیفی از رسانهها مورد توجه قرار گرفت. اوج این ماجراها مربوط به گم شدن کودکی سه ساله به نام آرین در اوایل تیرماه بود که اعلام شد یک زن و دختر افغانستانی در منطقه خانی آباد نو (جنوب پایتخت) وی را ربوده و ۱۹ روز پیش خود نگه داشتهاند.همزمان، برخی رسانهها از حمله به منازل مهاجران افغانستانی در شهرستان خور واقع در استان فارس خبر دادند؛ رویدادی که پس از قتل یک رستوراندار به دست شاگردش در جنوب استان فارس اتفاق افتاد و ارتباط دادن این دو حادثه باعث شد نگاهها بیش از پیش به تبعات حضور اتباع در کشور دوخته شود.در کنار اینها، انتشار یا بازنشر تصاویری تحت عناوین گذر مهاجران از مرز به صورت گروهی، حضور انبوه افغانستانیها در مناطقی مانند دریاچه چیتگر و میدان آزادی تهران، سرقت از یک فروشگاه توسط کودکان کار مهاجر غیرقانونی در ساحل بندر کنگان و … در رسانهها و شبکههای اجتماعی باعث شد تا موج تازهای از نگرانی بین شهروندان به راه افتد.در مقابل، این گزاره مطرح شده که در فضای پساانتخابات ریاست جمهوری، جریانهای مشکوکی جعل و انتشار اخبار علیه مهاجرین افغانستانی را در فضای مجازی با هدف ذهنیتسازی برای کابینه دکتر پزشکیان شدت بخشیدهاند.
اهمیت این موضوع باعث شده تا مطالبهای جدی از کابینه چهاردهم برای رسیدگی به وضعیت مهاجران به خصوص مهاجران غیرقانونی شکل گیرد؛ جمعیتی که شمار آنان را وزیر کشور حدود پنج میلیون نفر اعلام کرده اما برخی رسانهها مدعی شدهاند تعدادشان حتی به ۱۰ میلیون نفر هم میرسد و بعد از رویدادهایی مانند قتل «داریوش مهرجویی» کارگردان مشهور و همسرش در مهرماه پارسال شمار قابل توجهی به آنان به چشم تهدید مینگرند؛ وضعیتی که حتی ناخرسندی و نگرانی شدید مهاجران قانونی و اتباعی را که دههها است در ایران زندگی میکنند به دنبال داشته است.
ثبت دیدگاه